Babbel Logo
Który język chcesz opanować?Right Arrow
Chcesz zacząć naukę?

Alfabet telefoniczny: jak się literuje przez telefon w różnych językach

Czy nie zastanawiało cię kiedyś, co tak naprawdę znaczy: „Foxtrot Uniform Charlie Kilo”?
Autor/KA: Theresa S
Alfabet telefoniczny: jak się literuje przez telefon w różnych językach

A kojarzysz taką sytuację: rozmawiasz przez telefon, by zarezerwować stolik, ale twój rozmówca nie rozumie, co mówisz, kiedy podajesz swoje nazwisko? I tu pada prośba o przeliterowanie. Wtedy myślisz, że wspaniale byłoby stworzyć uniwersalne zasady, dzięki którym Schmidt zrozumie Szymańskiego. Dobre wieści! Takie zasady już istnieją: to tak zwany alfabet telefoniczny. Powstał po to, by uniknąć nieporozumień i błędów. W praktyce jednak potrafi wywołać spore nieporozumienie. 

Dlatego poniżej przyjrzymy się dokładniej tym zasadom i sprawdzimy, jakie określenie przypisano konkretnej literze, a także jak wygląda literowanie przez telefon w różnych językach. 

Niemiecki alfabet telefoniczny

Tablice do literowania pochodzą z okresu początków telekomunikacji, gdy połączenia były kiepskiej jakości i rozumienie było utrudnione. W 1890 roku w berlińskiej książce telefonicznej po raz pierwszy opublikowano tabelę literowania, w której – cóż za niespodzianka – każdą literę zastąpiła cyfra. A to 1, B – 2, C – 3 i tak dalej. Nazwisko „Maier” literowano więc następująco: 13, 1, 9, 5, 18. Ten system jednak się nie przyjął.

W 1903 roku zamiast cyfr wprowadzono słowa: Albert dla A, Berta dla B, Citrone dla C. Gdy w 1933 roku do władzy doszli narodowi socjaliści, alfabet telefoniczny ponownie zmieniono, „uwalniając go” od żydowskich imion. Tak Albert zmienił się w Antona, David w Dorę, a Nathan w Nordpol (biegun północny), by sprawić, że żydowscy obywatele stali się niewidoczni. W 1948 roku, czyli kilka lat po upadku III Rzeszy, część dawnych imion przywrócono, ale niektóre pozostały niezmienione. Do upadku Muru Berlińskiego nie zmieniano tabel literowania w wielu książkach telefonicznych, więc część Niemców starszej generacji (nieświadomie) literowało używając określeń z czasów pogardy.

Poza tym trzeba uważać, z jakiego niemieckojęzycznego kraju pochodzi osoba, z którą rozmawiamy. Powyższe informacje dotyczą Niemiec, gdzie normy ustala DIN (Deutsches Institut für Normung, Niemiecki Instytut Normalizacji), natomiast austriacki alfabet telefoniczny ustalił ÖNORM. Także w Szwajcarii obowiązują inne określenia. W większości są one jednak zgodne z normą niemiecką. Ale przykładowo: w Austrii używa się „Konrad” zamiast „Kaufmann” (kupiec) dla K, a w Szwajcarii „Daniel” zamiast „Dora” dla D. Nawiasem mówiąc, określenia do literowania dobrano tak, by się nie rymowały. W ten sposób łatwiej uniknąć nieporozumień.

Nowy niemiecki alfabet telefoniczny

Niemiecki alfabet telefoniczny nie był aktualizowany i zdaniem DIN nie odpowiada dzisiejszej rzeczywistości. Zwraca uwagę choćby fakt, że występuje w nim 16 imion męskich, ale tylko 6 kobiecych. Poza tym DIN twierdzi, że alfabet nie oddaje dzisiejszej różnorodności kulturowej niemieckiego obszaru językowego i wobec tego proponuje, by zacząć wykorzystywać nazwy miejscowości. Obecnie przygotowywane są nowe tabele, które mają zostać opublikowane w połowie 2022 roku.

A jak wygląda literowanie przez telefon w innych krajach? Czytajcie dalej, by dowiedzieć się, z którego kraju pochodzi inspiracja, by wykorzystać nazwy miast i miasteczek…

Międzynarodowe alfabety literowania

Międzynarodowy alfabet telefoniczny (standard)

ITU (International Telecommunication Union), czyli Międzynarodowa Unia Telekomunikacyjna, wprowadziła pierwszą tabelę literowania w 1927 roku. Tabela została przygotowana w gronie międzynarodowym i ogólnie zaakceptowana. W 1932 roku jeszcze ją poprawiono. I to ten alfabet stosowano w lotnictwie do zakończenia II wojny światowej. Z kolei IMO (International Maritime Organization), Międzynarodowa Organizacja Żeglugi Morskiej), wykorzystywała ten międzynarodowy alfabet do 1965 roku.

A na marginesie, dziś statki komunikują się tak zwanym „alfabetem flagowym“, by przekazywać wiadomości wizualnie. Każda flaga odpowiada innej literze, a niektóre mają jeszcze inne funkcje. I tak przykładowo flaga A sygnalizuje obecność nurka w pobliżu, a flaga B niebezpieczny ładunek lub protest.

Alfabet telefoniczny NATO

Policja, wojsko, lotnictwo i straż pożarna wykorzystują międzynarodowy alfabet literowania NATO. Składa się on ze słów, które wymawia się tak samo w większości języków. Możliwe, że znasz to z kina: A jak Alpha, B jak Beta, C jak Charlie. Czy już dotarło do ciebie, co właściwie oznacza Foxtrot Uniform Charlie Kilo? 😀

Alfabety telefoniczne w innych krajach 

Francuski

We Francji od lat 20. XX wieku istnieje tabela literowania dla pracowników poczty. Nigdy jednak nie drukowano jej w książkach telefonicznych ani nie upowszechniano. Była wykorzystywana tylko w oficjalnych dokumentach poczty francuskiej. Dlatego jest mało znana. Także ten alfabet zawiera w większości imiona, na przykład Gaston dla G, Henri dla H, Isidore dla I. W 1939 roku niektóre z nich zmieniono, podobno „dla łatwiejszego rozumienia”. Pewne imiona żydowskie, albo takie, które nosili słynni przeciwnicy ideologiczni, już się w tabeli nie znalazły.

Włoski

We włoskim do literowania wykorzystuje się nazwy włoskich miast: Ancona, Bari, Como. Brzmi jak idealna lista miejsc urlopowych. Ale gdyby trzeba było naprawdę literować po włosku, chyba warto wydrukować sobie tabelkę i mieć pod ręką w razie potrzeby.

Poniżej zamieszczamy przegląd alfabetów telefonicznych w różnych językach, jak hiszpański, francuski, włoski i turecki. To idealne przygotowanie do literowania przez telefon w każdym miejscu na świecie!

Babbel oferuje podcasty, gry, inteligentne powtórki i ćwiczenia zainspirowane codziennymi konwersacjami.
Theresa S
Theresa wciąż uczy się włoskiego, odkrywając jednocześnie słodkie lenistwo po włosku, czyli dolce far niente. Jako milenials spędza sporo czasu na nieudanych próbach stworzenia zabawnych filmików na jej TikToka.
Theresa wciąż uczy się włoskiego, odkrywając jednocześnie słodkie lenistwo po włosku, czyli dolce far niente. Jako milenials spędza sporo czasu na nieudanych próbach stworzenia zabawnych filmików na jej TikToka.

Polecane artykuły

Rozmowa telefoniczna po angielsku

Rozmowa telefoniczna po angielsku

Czeka Cię rozmowa przez telefon po angielsku, a Ty wcale nie czujesz się pewnie? Oto kilka sprawdzonych wskazówek, dzięki którym zachowasz spokój i nie zgubisz wątku.
Rozmowa kwalifikacyjna po angielsku

Rozmowa kwalifikacyjna po angielsku

Niektórzy twierdzą, że poszukiwanie pracy to praca sama w sobie. I trudno nie zgodzić się z tą tezą. Rozmowy kwalifikacyjne i procesy rekrutacyjne wymagają od nas wielogodzinnych przygotowań. Podpowiadamy, jak przygotować się do tych, które odbywają się w języku angielskim.
Jak pisać po angielsku? Cztery praktyczne wskazówki

Jak pisać po angielsku? Cztery praktyczne wskazówki

Warto je przyswoić, zanim napiszesz pierwszy tekst. Zapraszamy do lektury!
Autor/KA: Thea Bohn